Menu Sluiten

Duizenden euro’s zorgkosten besparen door WLZ clausule in testament

WLZ staat voor: Wet langdurige zorg. Heb jij (al) een testament? Is daar de WLZ clausule in opgenomen?  De WLZ clausule is bedoeld om jouw vermogen te verlagen op het moment dat je wordt opgenomen in een zorginstelling. Op dat moment komt de eigen bijdrage voor de zorg in beeld. Die is o.a.afhankelijk van jouw inkomen en vermogen en bedraagt minimaal € 2.056,80 en maximaal € 29.630,40 per jaar. 

Wat is een testament?

Als je komt te overlijden, laat je altijd iets na. Dit wordt nalatenschap of erfenis genoemd en kan bestaan uit geld, schulden, een woning of andere spullen. Wat daarmee moet gebeuren na jouw overlijden leg je vast in een testament, ook wel uiterste wilsbeschikking genoemd. Een testament moet altijd bij een notaris worden opgemaakt, blijft geldig tot jouw overlijden en is alleen van jou. Jouw partner moet zelf een testament laten opmaken. Aanpassen van een testament is mogelijk, maar dan moet er wel een nieuw testament worden opgemaakt. 

Moet ik een testament hebben?

Je hebt een testament nodig als je wilt afwijken van hetgeen er in de wet is geregeld. De wet geeft aan wie jouw erfgenamen zijn en hoe jouw nalatenschap verdeeld wordt. Ben je gehuwd of heb je een geregistreerd partnerschap, dan gaat heel jouw nalatenschap naar jouw partner als langstlevende en hebben de kinderen een vordering op de langstlevende ouder ter grootte van hun erfdeel. Dit is voor de langstlevende ouder een schuld. Pas na overlijden van de langstlevende ouder kunnen kinderen hun erfdeel opeisen.

In een testament kun je de volgende clausules laten opnemen: opvullegaat, renteteller over de vorderingen, combinatieregel, privé clausule, opeismomenten, kleinkind legaat, legaat aan derden, stiefkinderen legateren als zijnde eigen kinderen, executeur, onterven, rampen clausule, bewind andere personen. In deze blog beperken we ons tot de clausules: opeismomenten (WLZ clausule) en opvullegaat.

Voor het uitvoeren van dingen die in een testament zijn opgenomen is een ‘verklaring van erfrecht’ nodig. 

Wat is een WLZ clausule?

De WLZ is de vervanging voor de AWBZ (Algemene wet bijzondere ziektekosten). Eerder schreven we dat kinderen hun vordering kunnen opeisen na overlijden van de langstlevende ouder. De WLZ clausule heeft alles te maken met de opname in een zorginstelling en de daarbij behorende eigen bijdrage. Op het moment dat de langstlevende ouder wordt opgenomen in een zorginstelling , kan de woning verkocht worden en is de opbrengst daarvan voor de langstlevende ouder. Hierdoor wordt het vermogen van de langstlevende ouder verhoogd.

De eigen bijdrage, die door het CAK (Centraal Administratiekantoor) wordt bepaald, wordt o.a. gebaseerd op jouw vermogen en kan oplopen tot ruim € 29.000 per jaar. Hoe hoger het vermogen, hoe hoger de eigen bijdrage. Met een WLZ clausule mogen kinderen hun vordering opeisen op het moment dat de langstlevende ouder wordt opgenomen in een zorginstelling. Daardoor wordt het vermogen verlaagd en daarmee de eigen bijdrage. Dat opeisen mag ook als er sprake is van thuiszorg. Dan kunnen kinderen eisen dat de woning wordt verkocht. 

De clausule ‘opeismomenten’ maakt het voor kinderen niet alleen mogelijk om hun vordering op de langstlevende ouder op te eisen bij opname in een zorginstelling, maar ook bij hertrouwen zonder huwelijkse voorwaarden en bij een beroep op de Bijstand. 

Hoe maak ik de schuld aan mijn kinderen zo groot mogelijk?

We hebben gezien dat hoe kleiner het vermogen van de langstlevende ouder is, hoe lager de eigen bijdrage. Het is dus van belang om de schuld aan de kinderen zo groot mogelijk te maken. Hiervoor kunnen twee andere clausules worden opgenomen in het testament. Als eerste kan opgenomen worden dat de erfdelen van de kinderen zo groot mogelijk zijn, terwijl de langstlevende ouder nog steeds alles erft, zodat er ook een zo’n groot mogelijke schuld aan de kinderen ontstaat. Dit wordt ‘erfstelling’ genoemd en kan worden gerealiseerd met een opvullegaat, al dan niet in combinatie met een tweetrapsmaking. Ten tweede is de renteteller over de vorderingen clausule een optie. Daarmee neemt de schuld aan de kinderen jaarlijks met 6% rente toe. De langstlevende ouder hoeft deze rente niet daadwerkelijk uit te betalen, maar wordt bijgeteld bij de schuld. 

Wat is een opvullegaat?

Een opvullegaat heeft te maken met besparing van erfbelasting. De verdeling van jouw nalatenschap, zoals deze bij wet is geregeld, wijzig je door de erfdelen van de kinderen te beperken tot de vrijstellingsgrens voor erfbelasting. In 2021 is dat € 21.282. Het meerdere dat eigenlijk verdeeld moet worden valt in de vrijstelling van de langstlevende ouder. De partner vrijstelling is in 2021 € 671.910. Hierdoor hoeft er bij jouw overlijden door de langstlevende ouder geen erfbelasting voor de kinderen betaald te worden. Door de erfdelen van de kinderen te beperken wordt de schuld aan de kinderen kleiner terwijl het vermogen van de langstlevende ouder wordt verhoogd .

Het opvullegaat is niet alleen bedoeld voor het beperken van de erfbelasting, maar kan ook worden gebruikt om erfdeel van langstlevende ouder juist te verlagen door het erfdeel van de kinderen te verhogen. Consequentie hiervan is uiteraard dat er  meer erfbelasting voor de kinderen betaald moet worden door de langstlevende ouder. 

Wat is een tweetrapsmaking of tweetrapstestament?

Bij een tweetrapsmaking laat je je nalatenschap na aan twee opeenvolgende erfgenamen. In deze blog is de langstlevende ouder de eerste erfgenaam (eerste trap). Kinderen worden tijdelijk onterft. Als de langstlevende ouder overlijdt gaat de gehele nalatenschap van de langstlevende ouder naar de kinderen (tweede trap). In deze blog is de langstlevende ouder de ‘bezwaarde erfgenaam’ en zijn de kinderen ‘de verwachters’. Men spreekt bij een tweetrapsmaking ook wel van ‘regeren na je dood’.  Door een tweetrapsmaking heb je als langstlevende ouder geen schuld aan de kinderen, omdat die na jouw overlijden tijdelijk onterft zijn. Daardoor is er, bij een opname in een zorginstelling, geen vermogen te verdelen aan de kinderen en zal de eigen bijdrage hoger zijn omdat het vermogen niet afneemt. 

Gaat een WLZ clausule goed samen met een opvullegaat?

Een WLZ clausule beoogt een verlaging van vermogen, waardoor een lagere eigen bijdrage. Een opvullegaat daarentegen zorgt ervoor dat de nalatenschap voor kinderen verlaagd wordt en daardoor voor de langstlevende ouder verhoogd. Er ontstaat dan een verhoogd vermogen voor de langstlevende ouder waardoor automatisch een hogere eigen bijdrage. In de meeste gevallen gaan deze clausules dus niet goed samen.

Gaat een WLZ clausule goed samen met een tweetrapsmaking?

Zoals aangegeven zorgt een WLZ clausule voor een lagere eigen bijdrage, terwijl een tweetrapsmaking zorgt dat het vermogen alleen bij de langstlevende ouder blijft. Hierdoor ontstaat dan, net als bij een opvullegaat, een verhoogd vermogen voor de langstlevende ouder waardoor ook automatisch een hogere eigen bijdrage. Dus ook hier gaan in de meeste gevallen deze clausules niet goed samen.

Moet ik bij een WLZ clausule ook een levenstestament hebben?

Een levenstestament is een notariële volmacht aangevuld met een medische volmacht, medische wensen en andere wensen. Een notariële volmacht is nodig om anderen voor jou te laten handelen op het moment dat jij dat niet meer kan of mag. De WLZ clausule in het testament is bedoeld om het vermogen te verlagen op het moment dat je wordt opgenomen in een zorginstelling. Je wordt echter pas opgenomen wanneer er behoefte is aan ‘permanent toezicht’ of wanneer je de hele dag in de ‘nabijheid van zorg’ moet zijn. Beide situaties maken dat jij niet meer kan of mag handelen, terwijl je wel je woning wilt verkopen als je wordt opgenomen. Met een notariële volmacht maak je het voor de kinderen mogelijk dat zij de woning kunnen verkopen. 
Kortom, een WLZ clausule in je testament zonder een levenstestament (notariële volmacht) heeft geen zin. 

Wanneer is er sprake van een lage of hoge eigen bijdrage?

Op het moment dat je opgenomen wordt in een zorginstelling, betaal je vier maanden na je verhuizing altijd een lage bijdrage. Deze vier maanden zijn bedoeld om financiële zaken rondom de verkoop van je woning af te kunnen handelen. Na deze vier maanden bepaalt jouw gezinssituatie of je een lage of hoge eigen bijdrage gaat betalen. 

Woon jij in een zorginstelling en woont jouw partner nog thuis? Woon jij in een zorginstelling en moet je kosten maken voor de opvoeding van een kind dat jonger is dan 27 jaar? Is er voor jou of je partner sprake van thuiszorg, deeltijdverblijf of een Persoonsgebonden budget (PGB)? In al deze gevallen betaal je een lage eigen bijdrage. 

Zijn al deze dingen niet van toepassing en/of ben je niet getrouwd of geregistreerd partner en/of ontvang je AOW voor ongehuwden? Dan betaal je een hoge bijdrage. Als je een partner hebt die ook in een zorginstelling woont, dan hoeft er maar één keer hoge eigen bijdrage te worden betaald.

Hoe hoog is de minimale en maximale lage eigen bijdrage?

De minimale lage eigen bijdrage in 2021 is € 171,40 per maand, de maximale lage eigen bijdrage is € 899,90 per maand.

Hoe hoog is de maximale hoge eigen bijdrage?

De minimale hoge eigen bijdrage in 2021 is € 2.469,20 per maand. 
De berekening van zowel de lage als van de hoge eigen bijdrage wordt gedaan door het CAK waarbij voor het inkomen wordt gekeken naar twee jaar terug. 

Wat kan Diligentia Financieel Consult voor jou betekenen?

Wij plaatsen onze werkzaamheden binnen onze EHBO-kernwaarden: Eerlijk, Hulpvaardig, Betrokken, Opbouwend. Zo willen wij jou ontzorgen bij het maken van een nalatenschapsplanning en de begeleiding naar de notaris voor het opmaken van een testament en/of levenstestament. 

Wil jij een gratis en vrijblijvend eerste gesprek bij jou thuis of op ons kantoor in Leeuwarden of in Apeldoorn? Neem dan contact met ons op!